عزت الله مولايى نيا همدانى
418
نسخ در قرآن ( فارسى )
عليه و آله - نفى كرده و مىگويد : من بدون اذن او هرگز هيچگونه تغييرى در آن نمىتوانم بدهم ، از محتواى اين كلام استفاده مىگردد كه اگر تبديل و نسخ از ناحيهء خود شارع حكيم كه قانونگذار است و قرآن را فرو فرستاد باشد ، هيچ اشكالى از نظر عقل و دين ندارد . بنابراين رسول خدا - صلّى اللّه عليه و آله - حق نسخ آيات قرآن را ندارد و تنها از وحى الهى پيروى مىنمايد ، اما خداوند قادر مطلق چنان كه بر فرويش و تشريع قادر است ، بر نسخ برخى از احكام خود نيز قادر است ، پس از آيه كريمه استفاده مىشود كه « نسخ » در حوزهء قرآنى واقع شده و ناسخ هم خود خداوند است و رسول خدا - صلّى اللّه عليه و آله - در تمامى تشريعات الهى تابع و پيرو محض است ، چرا كه شارع حقيقى خداوند عالميان است « 1 » و لكن اين هم دليل صريح بر وقوع « نسخ » در حوزهء قرآنى نيست . دليل هفتم يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذا ناجَيْتُمُ الرَّسُولَ فَقَدِّمُوا بَيْنَ يَدَيْ نَجْواكُمْ صَدَقَةً ذلِكَ خَيْرٌ لَكُمْ وَ أَطْهَرُ فَإِنْ لَمْ تَجِدُوا فَإِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَحِيمٌ أَ أَشْفَقْتُمْ أَنْ تُقَدِّمُوا بَيْنَ يَدَيْ نَجْواكُمْ صَدَقاتٍ فَإِذْ لَمْ تَفْعَلُوا وَ تابَ اللَّهُ عَلَيْكُمْ فَأَقِيمُوا الصَّلاةَ وَ آتُوا الزَّكاةَ وَ أَطِيعُوا اللَّهَ وَ رَسُولَهُ وَ اللَّهُ خَبِيرٌ بِما تَعْمَلُونَ « 2 » . « اى كسانى كه ايمان آوردهايد ، هرگاه با پيامبر [ خدا ] گفتگوى محرمانه مىكنيد ، پيش از گفتگوى محرمانهء خود ، صدقهاى تقديم بداريد ، اين [ كار ] براى شما بهتر و پاكيزهتر است و اگر چيزى نيافتيد ، بدانيد كه خدا آمرزنده و مهربان است . آيا ترسيديد كه پيش از گفتگوى محرمانهء خود صدقههايى تقديم داريد ؟ و چون نكرديد و خدا [ هم ] بر شما بخشود ، پس نماز را برپا داريد و زكات را بدهيد و از خدا و پيامبر او - صلّى اللّه عليه و آله - فرمان بريد و خدا به آنچه مىكنيد آگاه است » .
--> ( 1 ) ر . ك : على حسن العريض پيشين ، صص 111 - 112 . ( 2 ) مجادله : 12 - 13 .